Top Ad unit 728 × 90

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

recent

Ξέρετε γιατί τα... funds δεν θα πάρουν τα χωράφια μας;




Του Δημήτρη Αντωνόπουλου

Έπεσε στα χέρια μου τελευταία, η δήλωση ΟΣΔΕ (είναι το έντυπο που συμπληρώνουν οι αγρότες με τις καλλιέργειες της χρονιάς πάνω στις οποίες υπολογίζονται οι επιδοτήσεις αλλά και οι εισφορές ΕΛΓΑ) δύο φίλων καλλιεργητών, από αυτούς που αντικειμενικά θεωρούνται και είναι επιτυχημένοι. Ο πρώτος, καλλιεργεί περί τα 1.000 στρέμματα κηπευτικών καλλιεργειών, προμηθεύοντας μεγάλα ελληνικά super markets και βιομηχανίες τροφίμων. Ο άλλος είναι δενδροκαλλιεργητής, με 300 περίπου στρέμματα κελυφωτό φιστίκι (αυτό που λέμε τύπου Αιγίνης). Εξάγει το σύνολο σχεδόν της παραγωγής του.

Οι δηλώσεις τους είχαν ένα κοινό χαρακτηριστικό: καλλιεργούσαν ο μεν πρώτος 47 διαφορετικά κομμάτια γης και ο άλλος 53! Και τους δύο, τους πειράζουν στα καφενεία, εάν θυμήθηκαν και μάζεψαν σοδειά από όλα τα χωράφια τους ή ξέχασαν κανένα! Υπάρχει ποτέ περίπτωση, κάποιο διεθνές Fund να ενδιαφερθεί να εξαγοράσει μια τέτοια αγροτική εκμετάλλευση; Ποτέ! Ακόμη και στην περίπτωση της καλλιέργειας φιστικιού, το οποίο έχει μεγάλη ζήτηση στις διεθνείς αγορές, δεν είναι εφικτή η διαχείριση μέσω επαγγελματικών στελεχών μιας τέτοιας κατακερματισμένης και διασκορπισμένης εκμετάλλευσης. Σήμερα, και οι δύο αυτές εκμεταλλεύσεις αποδίδουν γιατί οι αγρότες αυτοί γίνονται καθημερινά "λάστιχο”. Ποιο όμως επαγγελματικό στέλεχος θα δεχόταν μια τέτοια θέση; Κι αν ακόμη την δεχόταν ποια θα ήταν η επιτυχία του; Οι πάσης φύσεως επενδυτές επιθυμούν να αγοράσουν μεγάλες και συνεχόμενες εκτάσεις, ώστε και ο μηχανολογικός τους εξοπλισμός να αποδίδει τα μέγιστα αλλά και η οργάνωσή τους να είναι σύγχρονη και αποδοτική.

Το δεύτερο κοινό σημείο και στις δύο εκμεταλλεύσεις είναι η απουσία ενδιάμεσων στελεχών. Το αφεντικό επικεφαλής και από κάτω οι εργάτες γης, συνήθως ανειδίκευτοι αλλοδαποί. Αν υπάρχει ενδιάμεσος, αυτός είναι κάποιος συγγενής. Αρα εάν ένα ξένο fund επιθυμεί να εξαγοράσει μια τέτοια εκμετάλλευση δεν θα βρει κάποιον στημένο μηχανισμό λειτουργίας, ώστε να μπορέσει να αντεπεξέλθει με επιτυχία και περιορισμένη οικονομική επιβάρυνση τις πρώτες δυσκολίες. Τα αφεντικά-αγρότες δεν θέλουν και δεν μπορούν να ενταχθούν σε ένα σύστημα διοίκησης "δυτικού” τύπου αφού θα έχουν πάρει ένα σωρό χρήματα και θα δεχτούν να ζοριστούν; Σε καμία περίπτωση!

Εάν ήταν μια συνηθισμένη εταιρεία στον μη αγροτικό τομέα της οικονομίας, με κλασική δομή, το παλαιό αφεντικό θα μπορούσε να αποτελέσει τον ενδιάμεσο κρίκο διαδοχής μεταξύ παλαιάς και νέας κατάστασης. Αυτός ήξερε οτι για να διοικήσει την εταιρεία του πρέπει να κάνει κάποια πράγματα, λίγο πολύ γνωστά και κοινά για όλες τις επιχειρήσεις. Ο αγρότης αφεντικό έχει "πατεντάρει” το σύστημα διοίκησης που ασκεί, εν μέρει δικαιολογημένα. Την μια βρέχει ή φυσάει, την άλλη χρειάζεται να ποτίσει νωρίτερα από ότι υπολόγιζε άρα πρέπει να αλλάξει επί τόπου το πρόγραμμα, την τρίτη έμπλεξε στο καφενείο με κάτι μπύρες και πήγε το πρόγραμμα πίσω, την άλλη πήγε στη κηδεία του γέροντα γείτονα και χάθηκε η ημέρα. Ολα είναι στη ζωή! Όταν είσαι από πρωί πρωί στον ήλιο, τρέχοντας αριστερά δεξιά και ξέρεις ότι και το απόγευμα θα κάνεις πάλι το ίδιο και το θερμόμετρο δείχνει 35+ βαθμούς -υπό σκιά, ενώ εσύ γυρνάς κάτω από τον ήλιο- θεωρείς οτι δικαιούσαι να πιεις μια μπύρα. Αυτό βέβαια δεν συνάδει με κανένα σύγχρονο τρόπο διοίκησης. Κι αυτό όλα τα Funds το ξέρουν καλά και δεν θα πάρουν εύκολα κανένα από τους δύο φίλους μας για manager!

Το ερώτημα είναι αν και που θα βρει άλλους; Δύσκολα θα βρεθεί κάποιος για την θέση αυτή. Οι απόφοιτοι των Γεωπονικών σχολών και των ΤΕΙ, δεν φαίνεται οτι είναι έτοιμοι για τέτοιους ρόλους και ευθύνες. Όσοι από αυτούς κατάγονται από αγροτικές οικογένειες έχουν τις παθογένειες των γονιών τους. Αποτελούν μεν καλή βάση για ανάπτυξη, αλλά χρειάζονται χρόνο και εκπαίδευση. Στο ενδιάμεσο όμως τι γίνεται; Υπάρχει μεγάλη ανάγκη, να εκπαιδευτούν μεσαία στελέχη για την αγροτική παραγωγή. Στην Ολλανδία λειτουργούν αγροτικά σχολεία κάθε δεύτερο χωριό (κυριολεκτικά)! Αγροτόπαιδα που θέλουν να συνεχίσουν την δουλειά του πατέρα τους εφοδιάζονται με σύγχρονες γνώσεις και μυούνται στους μοντέρνους τρόπους διοίκησης.

Ο σημερινός κτηνοτρόφος, είναι το ισοδύναμο του νοσηλευτή στα νοσοκομεία. Φαντάζεστε νοσηλευτές χωρίς εκπαίδευση; Τότε γιατί να φανταστούμε κτηνοτρόφους που χειρίζονται εκλεκτές φυλές ζώων με υψηλές αποδόσεις αλλά και απαιτήσεις, με μόνα εφόδια τις -παρωχημένες- γνώσεις του πατέρα τους; Οι επενδυτικές εταιρείες, δεν έχουν την διάθεση να χτίσουν στελέχη, ούτε την πολυτέλεια του χρόνου που απαιτείται. Θέλουν να έχουν γρήγορα αποτελέσματα εντάσσοντας στο δικό τους λειτουργικό σύστημα όσους βρουν σε μια επιχείρηση που θα εξαγοράσουν ή από την αγορά εργασίας. Και στον ελληνικό πρωτογενή τομέα, δυστυχώς δεν θα βρουν σχεδόν κανένα.

Ο τρίτος και πολύ σημαντικός λόγος που τα funds δεν θα ασχοληθούν με την Ελληνική αγροτική παραγωγή είναι η υπερβολικά υψηλή τιμή της αγροτικής γης, σαν αποτέλεσμα της έλλειψης χρήσεων γης και του μπερδέματος μεταξύ αγροτικής γης και γης για αξιοποίηση -τουρισμός, οικιστική ανάπτυξη, παραθεριστική κατοικία. Η γη που προσφέρεται για αγροτική εκμετάλλευση δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να είναι ακριβή. Η αβεβαιότητα της αγροτικής παραγωγής, το σκαμπανέβασμα των τιμών των προϊόντων, η ανάγκη για συνεχώς επεκτάσιμα αγροκτήματα, οι πολλοί βοηθητικοί χώροι που απαιτούνται, είναι μερικοί από τους λόγους που επιβάλουν την χαμηλή τιμή της αγροτικής γης. Στη χώρα μας έχουμε μπερδέψει τα χωράφια με τα οικόπεδα και γι' αυτό κανείς αλλοδαπός δεν είναι διατεθειμένος να τα ξεμπερδέψει. Επιπλέον, το χάος -κυριολεκτικά- που υπάρχει στις χρήσεις γης δημιουργεί πολλά και απρόβλεπτα προβλήματα. Μόλις τα τελευταία χρόνια, διευθετήθηκε το θέμα της απόστασης των ψεκασμών από τα όρια των οικισμών. Μέχρι τώρα όμως ο πόλεμος μεταξύ σπιτιών και χωραφιών είχε πολλά θύματα και μακροχρόνιους δικαστικούς αγώνες, κυρίως δενδροκαλλιεργητών ή ιδιοκτητών θερμοκηπίων. Στην καρδιά της αγροτικής Ολλανδίας, το Alsmeer, τα θερμοκήπια είναι το ένα δίπλα στο άλλο, τόσο κοντά όπως οι πολυκατοικίες των Αθηνών. Εκεί βέβαια τελειώνουν και οι ομοιότητες! Τάξη, καθαριότητα, οργάνωση, κανόνες απαράβατοι, μέχρι και αγροτικό 166 υπάρχει σε περίπτωση που κάποιος γεωργός εντοπίσει κάτι ύποπτο στο θερμοκήπιό του. Τρέχουν να το προλάβουν πριν ξεφύγει! Εκεί δικαιολογημένα η τιμή της γης συναγωνίζεται αυτή του Χονγκ Κονγκ! Δεν είναι τυχαίο το ολλανδικό αγροτικό θαύμα...

Πριν αρκετά πια χρόνια, οι Ολλανδοί γεωργοκτηνοτρόφοι κάποιας περιοχής είχαν επιδοτηθεί αδρά για να διακόψουν την εκτροφή γουρουνιών λόγω μεγάλου προβλήματος διάθεσης των αποβλήτων. Νοικοκυραίοι άνθρωποι, σκέφτηκαν, τι να κάνουν τα χρήματα που απρόσμενα απόκτησαν και θεώρησαν λογικό να αναζητήσουν γη στην μεσόγειο να κάνουν εκεί παραγωγή αφού αυτό ξέρουν να κάνουν. Συνόδευσα κάποιους από αυτούς στον Πύργο και την Λακωνία. Όταν διαπίστωσαν τα πλεονεκτήματα των περιοχών αυτών, κλίμα, έδαφος, νερό, έμειναν στην κυριολεξία άναυδοι! Είχαν επισκεφθεί και περιοχές της Ισπανίας, την Αλμερία συγκεκριμένα, και μας είπαν οτι δεν υπάρχει καμιά σύγκριση. "Εδώ είναι η γη της αγροτικής επαγγελίας” μας είχε πει συγκεκριμένα ένας από αυτούς. Όταν όμως μπήκαμε στην ουσία, μας ευχαρίστησαν κι έφυγαν. Τους προσφέρθηκαν μικρά κομμάτια γης, σε πολύ υψηλή τιμή, με όρους λειτουργίας ασαφείς, χωρίς επιχειρηματίες γεωργούς σε συνεργασία με τους οποίους θα διεμβόλιζαν τις νέες αγορές τους. Νοικοκυραίοι ήταν οι άνθρωποι όχι αφελείς! Τους χαμογέλασε η τύχη να βρεθούν με χρήματα, αλλά αυτό δεν σήμαινε οτι έπρεπε να κάνουν μια ασύμφορη γι’ αυτούς επένδυση.

Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει σήμερα με τους Πέρσες φυστικοπαραγωγούς. "Φορτωμένοι” χρήματα, αφού το μακροχρόνιο εμπάργκο δεν τους επέτρεπε να τα χαλάσουν, αναζητούν γη για καλλιέργεια στην Ισπανία και όχι στην Ελλάδα, κι ας ξέρουμε εδώ την καλλιέργεια καλύτερα από τους Ισπανούς, αφού εκεί προσφέρονται φθηνότερη γη και καλύτεροι όροι λειτουργίας.

Αφού λοιπόν μας έφυγε το άγχος οτι δεν θα έλθουν τα ξένα funds να μας πάρουν τα χωράφια, ας κοιτάξουμε να διορθώσουμε τα κακώς κείμενα, αυτά δηλαδή ακριβώς που τους αποθαρρύνουν, μήπως και προκόψουμε μόνοι μας. Τότε μόνο θα αυξήσουμε την παραγωγικότητα και ανταγωνιστικότητα της γεωργίας μας και τα προϊόντα μας θα βρουν πάλι τη θέση τους στα ράφια των διεθνών αγορών. Έννοιες ξεχασμένες, όπως αναδασμός, συνεργατισμός, νοικοκυροσύνη, φροντίδα για τα κοινά με πρώτο το περιβάλλον, ας επανέλθουν στην καθημερινή πρακτική της Ελληνικής υπαίθρου. Και τότε μπορούμε να κάνουμε κι εμείς το αγροτικό Ελληνικό θαύμα. Παράλληλα με έναν απαράμιλλο τρόπο ζωής, αυτόν της Ελληνικής επαρχίας, τον οποίο ασπάζονται αμέσως όσοι γίνονται κοινωνοί του. Και οι δύο πολυάσχολοι με τα δεκάδες καλλιεργούμενα αγροτεμάχια που ανέφεραν στην αρχή, είναι πολύ καλά οικονομικά αλλά πίνουν και τις μπύρες τους και συμμετέχουν στην ζωή του χωριού τους, είτε αυτά είναι γάμοι και κηδείες είτε μπλόκα στην Εθνική οδό, είπαμε όλα είναι στη ζωή. Κι ας πρέπει καθημερινά να βρίσκονται ταυτόχρονα στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα. Αυτός όμως είναι ο Έλληνας, ή του ύψους ή του βάθους!

* Ο κ. Δημήτρης Αντωνόπουλος είναι Αγροτοοικονομολόγος Msc -Παραγωγός Κελυφωτού Φιστικιού

capital.gr

Αν βρήκατε το άρθρο ενδιαφέρον κλικ ΕΔΩ
Για άμεση ενημέρωση ακολουθήστε μας στο facebook & στο twitter
Ξέρετε γιατί τα... funds δεν θα πάρουν τα χωράφια μας; Reviewed by Τεχνολόγος Γεωπόνος on 9:00 μ.μ. Rating: 5

Δεν υπάρχουν σχόλια:

All Rights Reserved by ''Τεχνολόγος'' Γεωπόνος © 2014 - 2015
Powered By Blogger, Designed by Sweetheme, Installed By Bloggertips

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

Από το Blogger.